Crisis leidt tot innovatie

Politieke ingrepen stimuleren bouw niet

De vraag naar nieuwbouwwoningen is minimaal, woningcorporaties durven nauwelijks te investeren en bouwbedrijven moeten hun omzet vinden in onderhoud en renovaties. In het hele land zitten duizenden bouwvakkers werkloos thuis en Zeeland wijkt niet veel af van dit landelijke beeld. Toch is het niet alleen somberheid troef: de crisis stimuleert bouwbedrijven tot innovatie en creativiteit.

“De cijfers van onze jaarlijkse enquête zijn nog niet binnen, maar ik durf wel te zeggen dat het over het algemeen slecht gaat”, zegt Eric de Ruijsscher, voorzitter van Bouwend Nederland, afdeling Zeeland. Piet Rijk, van Bouwbedrijf Rijk uit Heinkenszand, kan dat bevestigen. “Voor de crisis deden wij veel aan projectontwikkeling. Dat is zo goed als stilgevallen. Ook woningcorporaties hebben hun projecten in de ijskast gezet. We zijn afhankelijker van aanbestedingswerk. De concurrentie is groter geworden, dus het rendement is lager.”

Onlangs presenteerde minister Blok zijn Woonakkoord, met maatregelen om de woningmarkt op gang te helpen en de bouwsector te ondersteunen. “Het is nog afwachten wat de effecten zullen zijn, maar er zitten positieve punten in”, zegt De Ruijsscher. De tijdelijke btw-verlaging naar 6 procent bij renovaties en verbouwingen kan tot meer werk leiden. “Daar heb ik wel goede moed op.” Ook Piet Rijk is blij met de btw-verlaging. “Twee jaar geleden heeft deze maatregel veel omzet opgeleverd.”

Ook de verlaging van de verhuurdersheffing en het loskoppelen van de huren en de WOZ-waarde kunnen helpen, verwacht De Ruijsscher. “De verhuurdersheffing in combinatie met een beperkte huurverhoging betekent dat corporaties veel minder kunnen investeren. Dat deze plannen zijn bijgesteld is positief voor de bouwers.” Rijk verwacht niet veel van deze maatregel. “Het gaat maar om een kleine aanpassing.” Hij ziet meer in de verruiming van de hypotheekmogelijkheden voor starters.

Zolang de crisis niet te lang aanhoudt, is Rijk, ondanks alles, niet pessimistisch. “Ik verwacht weer een opleving. Maar zoals vroeger, dat elk dorp zijn eigen nieuwbouwwijk bouwt, zal het nooit meer worden.” Bouwbedrijven zullen zelf creatief moeten reageren, willen ze het hoofd boven water houden. “Het slechtste scenario is als de bouw gaat zitten wachten op de politiek”. De Ruijsscher beaamt dat: “Meedenken met de klant, ontzorgen: dat biedt nog mogelijkheden. De bouw is een traditionele en conservatieve sector. Dat moet veranderen. De klant wordt kritischer. Speel daarop in, denk mee, wees een moderne ondernemer en bouw wat je klant wil.”

Vernieuwing

Rijk ziet dat al om zich heen gebeuren: “Ik werk sinds 1979 in de bouw, maar heb nooit meegemaakt dat er zoveel wordt nagedacht over vernieuwing. Nieuwe technieken voor levensloopbestendig bouwen, duurzaamheid, woningverbetering, financiële constructies waarmee particulieren investeringen kunnen terugverdienen. Zelf ben ik bezig met de ontwikkeling van prefab-woningen in de houtsysteembouw. We moeten klantvriendelijker en innovatiever worden, niet te snel zeggen dat iets niet kan. Dat zie ik toch als voordeel van de crisis.”

 

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *